vasael.ir

فقه سیاست
معرفی مقاله | شاخص‌های شفافیت در حکومت اسلامی

معرفی مقاله | شاخص‌های شفافیت در حکومت اسلامی

وسائل ـ از آنجا که در اندیشه علوی، مردم نقش مهمی در حکومت دارند، حق دارند بر روند اجرای امور در چارچوب مبانی و احکام اسلامی نظارت کنند و مقدمه این نقش مردم، شفافیت اعمال و کردار و تصمیم گیری های حکومت است. از سوی دیگر آگاهی سیاسی مردم، نقش بسزایی در روند استمرار، تداوم و تسریع اهداف حکومت دارد و حکومت عرصه پنهان کاری نیست.
گفت‌وگو | بدون نظریه‌پردازی نمی‌توان به نظام‌سازی فقهی رسید
حجت الاسلام متولی امامی:

گفت‌وگو | بدون نظریه‌پردازی نمی‌توان به نظام‌سازی فقهی رسید

وسائل ـ رئیس مؤسسه مطالعات تمدن اسلامی با تأکید بر اینکه بدون نظریه نمی‌توان به نظام سازی رسید، گفت: من نظریه پردازی را قبول دارم ولی معتقد هستم نظام سازی یک امر پسینی است یعنی اتفاق می‌افتد، نظام سازی فقهی ساختنی نیست بلکه انشائی است یعنی ایجاد شدنی است.
رعایت اصول حکومت علوی؛ بستر ساز تحقق اهداف حکومت اسلامی

رعایت اصول حکومت علوی؛ بستر ساز تحقق اهداف حکومت اسلامی

وسائل ـ امام علی (ع) در طی حکومت خویش ارتقای مادی و خصوصاً معنوی افراد را در راستای رسیدن به قرب الهی به عنوان هدف اصلی خویش قلمداد کرده که این دربرگیرنده توسعه اقتصادی نیز می باشد که مهم ترین عامل جهت نیل به توسعه اقتصادی، توسعه نیروی انسانی است.
فقه برای جهانی شدن باید سیستمی شود
حجت الاسلام رهدار:

فقه برای جهانی شدن باید سیستمی شود

وسائل ـ حجت الاسلام دکتر رهدار گفت: مراجعه به عقل، یعنی عقل وحیانی، و این یعنی عقل مستقل نیست و خیلی ضعیف است. اگر بخواهیم جهانی حرف بزنیم باید ابتناء خودمان را حداکثری کنیم. فقه ما باید سیستمی بشود تا بتواند جهانی بشود.
معرفی مقاله | تفاوت شناسی اهداف حکومت های سکولار و حکومت اسلامی

معرفی مقاله | تفاوت شناسی اهداف حکومت های سکولار و حکومت اسلامی

وسائل ـ اصولا پیرامون مفهوم حکومت، دو نگرش عام در میان سکولارها وجود دارد. در نگرش اول، دولت پدیده ای ذاتی و جوهری است. ماهیت دولت در جوهر گرایی، فرا فردی و مستقل از اراده اعضای جامعه در نظر گرفته می شود. در نگرش دوم، حکومت پدیده‌ای مصنوع و ساخته شده است؛ بدین معنی که سرنوشت حتمی و مقدور نبوده اما به دلایلی توسط بشر بوجود آمده است.
دیپلماسی حکومت پیامبر

دیپلماسی حکومت پیامبر

وسائل ـ با حفظ اهداف اصلی دیپلماسی ـ مواردی از قبیل: تغییر یا حفظ سیاست های یکدیگر، رسیدن به توافق بر سر مسائل مورد اختلاف، تبادل نظر واحد های سیاسی، تبلیغ و....می توان در هر دوره، از وجود نوعی دیپلماسی سخن گفت. بنابراین واحد های سیاسی که ضرورتا منحصر به دولت و ملت ها نمی شوند. جهت درک و هدایت تصمیم گیری های سیاسی با اقداماتی که انجام می دهند در ذیل عنوان دیپلماسی می آید.
بازخوانی نگاه عرفای نجف به مسأله حکومت و سیاست
از سوی رئیس مجمع عالی حکمت اسلامی مشهد تبیین شد؛

بازخوانی نگاه عرفای نجف به مسأله حکومت و سیاست

وسائل ـ حجت الاسلام والمسلمین علی رضائی تهرانی گفت: از جمله عارفانی که نگاه عرفانی و شهودی آنان در اندیشه سیاسی آن‌ها تأثیر داشته است می‌توان به مرحوم ملا حسینقلی همدانی اشاره کرد که نگاه ایشان را به سیاست و حکومت از دو عامل می‌توان کشف کردکه عامل نخست در پرداختن به مباحث اجتماعی فقه است و بزرگترین درس تقریر خارج القضا مربوط به مرحوم همدانی است و دومین علتی که می‌توان از آن نگاه مرحوم ملا حسین قلی همدانی را کشف کرد شاگردانی است که از ایشان باقی مانده است.
معرفی مقاله | بررسی تمایزات عقلانیت حاکم بر حکومت اسلامی و حکومت سکولار

معرفی مقاله | بررسی تمایزات عقلانیت حاکم بر حکومت اسلامی و حکومت سکولار

وسائل ـ بر مبنای عقلانیت حاکم بر حکومت اسلامی، خداوند اجرای دستورات و تحقق بخشیدن به حاکمیت خویش را به پیامبران الهی و جانشینان آنها سپرده است. از این رو، خداوند متعال اجرای اوامر و نواهی خویش و به عبارتی، حق حکومت را به پیامبر اسلام سپرده است و ایشان نیز پس از خود به ائمه اطهار وانهاده است. در دوران غیبت نیز این امر به فقهایی که عادل و عالم به احکام دین هستند سپرده شده است.
معرفی مقاله | مناسبات فقه و حکومت

معرفی مقاله | مناسبات فقه و حکومت

وسائل ـ پس از پیروزی انقلاب اسلامی، موضوعاتی همچون حکومت دینی، فقه سیاسی، فقه حکومتی، فقه پویا، نسبت دین و حکومت، نسبت فقه و حکومت و مباحثی از این دست در حوزه اندیشه عالمان دینی مطرح و مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت و نظریه های مختلفی درباره آنها بیان شد. تحلیل و ریشه یابی عدم رشد این مباحث خصوصا بحث مناسبات فقه و حکومت خود بحث گسترده ای است که پیش از آنکه به افراد و عملکرد آنها مربوط باشد، به اوضاع اجتماعی و مراحل تاریخ تکامل بشری، مرتبط است.
سیره پژوهی باید از سطح اجتماعی به سطح تمدنی ارتقاء یابد
در مراسم رونمایی از آثار جدید پژوهشکده تاریخ و سیره اهل‌بیت(ع) مطرح شد؛

سیره پژوهی باید از سطح اجتماعی به سطح تمدنی ارتقاء یابد

وسائل ـ رییس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی گفت: سیره منحصر در مباحث راهبردی نیست، حتما باید به سیره راهبردی حتی فرا راهبردی یعنی سیره تمدنی هم توجه کنیم.
هدایت تمدنی قرآن؛ ضرورتی عقلی
حجت الاسلام والمسلمین بهمنی مطرح کرد؛

هدایت تمدنی قرآن؛ ضرورتی عقلی

وسائل ـ عضو هیأت علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی گفت: شهيد صدر استدلال می‌كند كه چون اموری كه مربوط به شئون اصلی بشر است، بايد قاعدتاً در قرآن باشد؛ يعنی يک انتظار عقلی از قرآن وجود دارد؛ اگر می‌خواهد ما را هدايت كند بايد در تمدن هم هدايت كند. استدلالش عقلی است.
فقه فرهنگ و اجتماع
بررسی سلامت روانی و جسمی زنان مجرد و متاهل / آیا زنان مجرد شادتر از زنان متاهل هستند؟

بررسی سلامت روانی و جسمی زنان مجرد و متاهل / آیا زنان مجرد شادتر از زنان متاهل هستند؟

وسائل ـ بی‌بی‌سی اخیراً در گزارشی مدعی شده مجردها روابط اجتماعی بهتر و محکم‌تری دارند، از تحصیلات بهتر برخوردارند و از شغل خود بیشتر از افراد متأهل لذت می‌برند، غذاهای سالم‌تر می‌خورند و در سن پیری تنهایی را کمتر احساس می‌کنند!
انقلاب جنسی یک خیزش اجتماعی نبود
حجت الاسلام مهکام:

انقلاب جنسی یک خیزش اجتماعی نبود

وسائل ـ حجت الاسلام مهکام در نشست «مدیریت غریزه جنسی در طوفان ابتلائات آخرالزمانی» گفت: انقلاب جنسی به هیچ وجه یک خیزش اجتماعی نبود بلکه شو و نمایشی بود که پشت آن سرمایه داران و سیاست مداران بودند.
یادداشت | گاندو، سریالی انتقادی در تراز گام دوم انقلاب

یادداشت | گاندو، سریالی انتقادی در تراز گام دوم انقلاب

وسائل ـ سریال گاندو در حقیقت نه خودزنی که بلکه یک حرکت و گام رو به جلویی است که نشان می‌دهد، در راستای بحث گام دوم انقلاب، که آرمان‌های بسیار بلندی در آن مطرح شده است، به عنوان یک سنبل و نماد از عصر جدید انقلاب شایسته نام‌گذاری این اثر می‌باشد. اهل سیاست نیز اگر با عینک آینده پژوهانه به این سریال و بازخوردهای آن بنگرند، شدت و حدت ناراحتی‌شان را کم کرده و به دلجویی از عناصر سازنده سریال خواهند پرداخت.
گفت‌وگو | لزوم توجه به زیست اخلاقی در سبک زندگی طلاب
حجت الاسلام فرمانیان تاکید کرد:

گفت‌وگو | لزوم توجه به زیست اخلاقی در سبک زندگی طلاب

وسائل ـ مدرس حوزه، به لزوم و ضرورت توجه به مسائل اخلاقی در سبک زندگی طلاب تاکید کرد و گفت: طلبه، به عنوان کسی که حامل مفاهیم دینی هست و کسی که قرار است مفاهیم دینی را به مردم منتقل کند، خودش ابتدا باید نسبت به مفاهیم اخلاقی بیشتر از بقیه متعهد و متدین باشد و لذا زی طلبگی به معنای اخلاقی زیستن است. مهم نیست چه تفکری را دنبال می کنید آنچه مهم است این مسئله است که اخلاقی زندگی کنید و اخلاقی عمل کنید.
تغییر کارکرد‌های زنان؛ راهبرد دشمن برای استحاله نظام
در نشست «از کشف حجاب رضاخانی تا کشف حجاب امروزی» تبیین شد؛

تغییر کارکرد‌های زنان؛ راهبرد دشمن برای استحاله نظام

وسائل ـ محقق مطالعات استراتژیک زنان گفت: اهلاک زن و نسل از مولفه‌های دشمن است و سیاق ثابت جریان سیاسی مقابل تشکیلات الهی است و در اهلاک زن نقطه گرانیگاه عفت است؛ زن مادامی بر کارکرد‌های زنانه خودش باقی است که عنصر عفت را در اختیار دارد و وقتی در اختیار دارد زنان و جامعه مردان از آن بهره می‌برند پس برای راهبرد میانه دنبال حذف خانواده اسلامی و حذف عنصر زن با تغییر کارکرد‌های زنانه و کلید رمز عفت است.
منطق علمی و عملی امام رضا؛ گمشده امروز ما
یک کارشناس تاریخ اسلام بیان کرد؛

منطق علمی و عملی امام رضا؛ گمشده امروز ما

وسائل ـ حجت‌الاسلام جعفری فراهانی با اشاره به سیره امام رضا(ع) در مناظرات اظهار کرد: حضرت همواره استدلال و منطق علمی و عملی داشت و در برخورد با افکار و عقاید مختلف همواره با طمانیه و صبر رفتار می کرد.
بررسی اجمالی سینمای دینی
یادداشت؛

بررسی اجمالی سینمای دینی

وسائل ـ فیلم‌ساز دینی فردی است که افزون بر دانش سینمایی لازم برای استفاده از این ابزار خاص، باید توانایی تشخیص گزاره‌ی دینی از غیر دینی و حدود و ثغور آن را نیز داشته باشد.
بایسته‌ها و ضرورت‌های تبیین و مطالبه‌گری در عرصه حجاب
در نشست «زن متدین و همسوئی با جامعه آسیب یافته» بیان شد؛

بایسته‌ها و ضرورت‌های تبیین و مطالبه‌گری در عرصه حجاب

وسائل ـ عضو شورای عالی انجمن مؤسسات فعال عفاف و حجاب کشور گفت: وقتی در بازار اسلامی به دنبال خرید مانتو هستیم آیا مانتوی پوشیده زیبا در این بازار وجود دارد؟ چرا در بازار ما مانتوی اسلامی نیست؟ چرا به مناسبت چهلمین سالگرد و پیروزی انقلاب اسلامی فرش قرمز برای زنان بازیگر جشنواره فیلم فجر پهن می‌شود؟ در حالی که ما انقلاب را مدیون زنانی هستیم که در عرصه علم و اجتماعی درخشیده اند و نسبت به آنان غفلت صورت می‌گیرد، اما هرسال از بازیگران زن و سلبریتی‌ها به بهانه جشنواره فجر حمایت می‌شود که تأثیر چندانی در پیروزی انقلاب نداشته اند.
فقه اقتصاد و حقوق
همایش «ماهیت بازار سرمایه و الزامات شرعی آن»
به همت خانه‌ سرمایه طلاب و انجمن مالی اسلامی ایران برگزار شد؛

همایش «ماهیت بازار سرمایه و الزامات شرعی آن»

وسائل ـ همایش «ماهیت بازار سرمایه و الزامات شرعی آن» به همت خانه‌ سرمایه طلاب و انجمن مالی اسلامی ایران و با حضور دکتر علی صالح‌آبادی رئیس هیئت مدیره انجمن مالی اسلامی ایران و حجت الاسلام و المسلمین سید عباس موسویان عضو هیئت مدیره انجمن مالی اسلامی ایران برگزار شد.
معرفی مقاله | درآمدی بر شاخص ترکیبی عدالت اقتصادی با رویکردی اسلامی

معرفی مقاله | درآمدی بر شاخص ترکیبی عدالت اقتصادی با رویکردی اسلامی

وسائل ـ این مقاله با هدف معرفی شاخص ترکیبی عدالت اقتصادی با رویکردی اسلامی با معرفی مؤلفه های شاخص ترکیبی عدالت اقتصادی به آزمون نظری فرضیه تحقیق یعنی «توزیع منصفانه منابع، فرصت ها و امکانات بر اساس شایستگی ها، توجه به حق منابع و عوامل تولید، توجه به حق نسل های آینده، سهم بری عوامل تولید بر اساس استحقاق ها و میزان مشارکت، بازتوزیع درآمد و ثروت و توجه به بهبود وضعیت رفاه جامعه از مهم ترین مؤلفه های شاخص ترکیبی عدالت اقتصادی با رویکردی اسلامی می باشند» می پردازد.
یادداشت | عملیات بانکی؛ حلال‌های قانونی، حرام‌های اجرایی

یادداشت | عملیات بانکی؛ حلال‌های قانونی، حرام‌های اجرایی

وسائل ـ رهبر معظم انقلاب ضمن چندین استفتاء می فرمایند: کلیه عملیات بانکی که بر اساس قانون عملیات بانکی مصوب مجلس شورای اسلامی و موردتایید نگهبان باشد محکوم به صحت است. از طرفی مراجع عظام تقلید نسبت به وضعیت شرعی عملکرد نظام بانکی هشدارهای تند و تیزی داده اند. این دوگانگی موجب ابهاماتی شده است که در این نوشته به تبیین این موضوع پرداخته می شود.
معرفی مقاله | الگوی انسان اقتصادی از دیدگاه اسلام

معرفی مقاله | الگوی انسان اقتصادی از دیدگاه اسلام

وسائل ـ این مقاله در صدد پاسخ به این پرسش است که الگوی انسان اقتصادی با تکیه بر آموزه‌های اسلامی چگونه قابل ترسیم است؟ فرضیه‌هایی که این مقاله به دنبال اثبات آن می‌باشد این است که مهم‌ترین قاعده رفتاری در الگوی انسان اقتصادی از دیدگاه اسلام، بیشینه سازی بهره‌مندى‌هاى مادی، معنوى و آخرتى با بهترین ترکیب می‌باشد.
پیشنهاد محققان بانکداری اسلامی درباره جریمه تأخیر / «رِبح مرکب» مبنای عقلی و شرعی ندارد
محمد‌جواد توکلی بیان کرد؛

پیشنهاد محققان بانکداری اسلامی درباره جریمه تأخیر / «رِبح مرکب» مبنای عقلی و شرعی ندارد

وسائل ـ عضو هیئت‌علمی مؤسسه امام خمینی(ره) گفت: پیشنهادی که محققان بانکداری اسلامی در مورد جریمه تأخیر ارائه داده‌اند این است که اولاً این جریمه تبدیل به تعزیر شود و دوم اینکه عایدی آن هم به بانک برنگردد، بلکه وارد صندوق خیریه‌ای شود که برای بدهکاران مُعسِر یا هر کار خیر دیگری استفاده شود و برای بانک درآمد ایجاد نکند.
گفت‌وگو | نبود قانون و نهاد متولی؛ دو مشکل اساسی در مسئله تغییر جنسیت
حجت الاسلام دکتر کریمی نیا مطرح کرد؛

گفت‌وگو | نبود قانون و نهاد متولی؛ دو مشکل اساسی در مسئله تغییر جنسیت

وسائل ـ استاد حوزه و دانشگاه ضمن تشریح رویه حقوقی تغییر جنسیت اظهار داشت: با اینکه ما پشتوانه عظیم فقهی از جمله مقالات، ‏فتاوا و استفتائات فقهی در اختیار داریم، اما سهم حقوق و مراکز قانون گذاری در این رابطه بسیار ناچیز است. به ‏طور مشخص، ما هیچ قانونی را نداریم که از سوی مجلس شورای اسلامی صادر شده و یا به تایید رسیده باشد. ‏از این رو و به دلیل عدم وجود نهاد متولی خاص، می‌توان گفت سامان یافتن مجموعه‌ای از کلاف سردرگم‌ها که در این بحث وجود دارد با دشواری همراه است. ‏
معرفی مقاله | تحلیل مبانی فقهی شناسایی و اجرای آرای قضایی دادگاه‌های خارجی

معرفی مقاله | تحلیل مبانی فقهی شناسایی و اجرای آرای قضایی دادگاه‌های خارجی

وسائل ـ هرچند با وجود قواعدی، چون قاعده نفی سبیل، امکان اجرای احکام صادره از محاکم دارالحرب در بلاد اسلامی وجود ندارد، اما وجود قواعدی، چون الـزام، تقیـه، مصلحت نوعیه و نیز انعقاد معاهدات فیمابین راه را جهت اجـرای ایـن احکام فراهم ساخته است، ضمن آنکه دادگاه غیر اسلامی، اگر به نفـع شـهروند جامعـه اسلامی و به ضرر کافر حکم کند، از طریق قاعده الزام، حکم وی قابل پـذیرش اسـت.
حكم فقهی ارزهای دیجیتال
یادداشت؛

حكم فقهی ارزهای دیجیتال

وسائل ـ لازم است کسانی‌كه تمایل ورود به معامله با ارزهای مجازی دارند، جوانب مسئله را در نظر بگیرند و تا زمانی كه تكلیف آن‌ها روشن نشده و فتوای صریح فقهی مبنی بر صحت آن صادر نشده و قانون هم مجوز آن را نداده است، از انجام آن خودداری کنند و مال خود را با حرام آمیخته نسازند.
گزارشی از بازوی مشورتی فقهای شورای نگهبان
ویژه‌نامه «چشمِ بینا» / بخش دوم

گزارشی از بازوی مشورتی فقهای شورای نگهبان

وسائل ـ شورای نگهبان برای دریافت مشورت در حوزه موازین شرعی یک بازوی فقهی در اختیار دارد که به آن به «مجمع مشورتی فقهی» می‌گویند. در این گزارش با کارکرد آن آشنا خواهید شد.
گفت‌وگو | فقه حکومتی؛ متصدی اصلی تعیین وظایف نظام در قبال حقوق عامه

گفت‌وگو | فقه حکومتی؛ متصدی اصلی تعیین وظایف نظام در قبال حقوق عامه

وسائل ـ رییس دفتر تبلیغات اسلامی اصفهان با تأکید بر اینکه ابتدا باید حوزه‌های علمیه به حقوق عامه بپردازند، گفت: واژه «حقوق» شاید کمی غلط انداز باشد و چنین تصور شود که موضوع باید توسط حقوقدان‌ها و در مجامع حقوقی بررسی شود، اما حقیقت این است که این موضوع یک مسأله فقهی است، چراکه به فقهی نیازمند هستیم که بتوانیم به استنباط حقوق عامه بپردازیم، باید در حوزه علمیه براساس متون دینی، سیره اهل بیت(ع) و مبانی فقهی، حقوق عامه را با جزئیات آن ثابت کنیم، بررسی وظایف نظام و سیستم دولتی و اداری در قبال حقوق عامه یکی از وظایف فقه حکومتی است.